Zakład Archeologii Średniowiecza i Czasów Nowożytnych

Kierownik
Dr hab. Jacek Poleski

Pracownik dydaktyczny
Prof. dr hab. Michał Parczewski | »info

Mgr Dariusz Niemiec | »info
 

Dr hab. Jacek Poleski | »powrót

Ukończył studia archeologiczne w latach 1975-1980. Od 1981 roku zatrudniony w Instytucie Archeologii Uniwersytetu Jagiellońskiego. W 1989 roku przedstawił rozprawę doktorską pt. "Podstawy i metody datowania okresu wczesnośredniowiecznego w Małopolsce" napisaną pod kierunkiem prof. dr hab. K. Godłowskiego.

Główne kierunki zainteresowań badawczych
  • Wczesnośredniowieczne grody plemienne i państwowe na terenie Małopolski (problem początków grodów plemiennych, ich rozwoju i upadku, zagadnienie zróżnicowania funkcjonalnego plemiennych i wczesnopaństwowych założeń obronnych).
  • Kontakty interregionalne mieszkańców dorzecza górnej Wisły w VI-X w.
  • Metody datowania względnego i bezwzględnego stanowisk wczesnośredniowiecznych
  • Metody badań wielowarstwowych, wielofazowych stanowisk archeologicznych
  • Fotografia lotnicza w archeologii

    Przeprowadzone badania wykopaliskowe
  • birytualne cmentarzyska kultury przeworskiej w: Górce Stogniewskiej w woj. małopolskim (wspólnie z P. Kaczanowskim i R. Madyda-Legutko), oraz Marzęcinie, Kawczycach, Małyszynie i Michałowicach w woj. świętokrzyskim (wspólnie z P. Kaczanowskim);
  • grodzisko z VIII-XI w. w Naszacowicach pow. Nowy Sącz (badania w latach 1983-2001)
  • grodzisko z XI-XII w. w Podegrodziu, pow. Nowy Sącz, stan. "Zamczysko" (badania w 1991 r., wspólnie z R. Madyda-Legutko)
  • grodzisko z IX-X w. w Zawadzie Lanckorońskiej, pow. Tarnów (badania w 1993 r.)
  • grodzisko z IX-X w. w Łapczycy, pow. Bochnia (badania w 1998 r.)

    Zrealizowane projekty badawcze finansowane przez KBN
  • w latach 1992 - 1994 zrealizowano projekt badawczy nr 1 0227 91 01, pt. "Wczesnośredniowieczne grody w dorzeczu Dunajca" . Obejmował on zarówno prowadzenie badań wykopaliskowych na kilku stanowiskach, jak i opracowanie wyników starszych badań.
  • w latach 1999-2001 zrealizowano projekt badawczy nr 1 H01H 020 17 pt. "Wczesnośredniowieczny gród plemienny i państwowy w Naszacowicach". W ramach jego realizacji przeprowadzono badania wykopaliskowe grodziska (na terenie 2 podgrodzi) i przygotowano do druku pełną monografię stanowiska.

    J. Poleski jest autorem 57 publikacji naukowych oraz współautorem 9 książek o charakterze popularnonaukowym.

    Badania wykopaliskowe prowadzone w latach 1991-2002
  • »Grodzisko w Naszacowicach, pow. Nowy Sącz.
  • »Grodzisko w Podegrodziu ("Zamczysko"), pow. Nowy Sącz.
  • »Grodzisko w Zawadzie Lanckorońskiej, pow. Tarnów.
  • »Grodzisko w Łapczycy, pow. Bochnia.

    Publikacje dr. J. Poleskiego z lat 1992-2002 (wybrane pozycje)
  • Podstawy i metody datowania okresu wczesnośredniowiecznego w Małopolsce, Prace Archeologiczne UJ, 52, Kraków 1992.
  • Dwa grodziska w Podegrodziu - problem kasztelanii sądeckiej, (w:) S. Moździoch (red.), Lokalne ośrodki władzy państwowej w XI-XII wieku w Europie Środkowo-Wschodniej, Wrocław 1993, s. 235-259.
  • Zawada Lanckorońska und Naszacowice - zwei frühmittelalterliche Burgwälle im Zuflußgebiet des Dunajec in Kleinpolen, (w:) Frühmittelalterliche Machtzentren in Mitteleuropa. Langjährige Ausgrabungen und ihre Auswertung, Internationale Tagungen in Mikulčice. III, Brno 1996, s. 85-98.
  • Stratygrafia i chronologia osadnictwa na grodzisku w Zawadzie Lanckorońskiej, Acta Archaeologica Carpathica, 33, 1996, s. 185-230.
  • Grody plemienne i wczesnopaństwowe na terenie Małopolski, (w:) M. Parczewski, S. Czopek (red.), Początki sąsiedztwa. Pogranicze etniczne polsko-rusko-słowackie w średniowieczu, Rzeszów 1996, s. 109-119.
  • Dwa grodziska wczesnośredniowieczne w Zawadzie Lanckorońskiej i Naszacowicach - datowanie metodą archeologiczną i dendrochronologiczną, Przegląd Archeologiczny, 44, 1996, s. 117-137 (współautor wraz z M. Krąpcem).
  • Kontakty interregionalne mieszkańców Małopolski w VI-X wieku, (w:) Śląsk i Czechy a kultura wielkomorawska, Wrocław 1997, s. 51-63.
  • Frühmittelalterliche Burgen in Kleinpolen, (w:) J. Henning, A.T. Ruttkay (red.), Frühmittelalterlicher Burgenbau in Mittel- und Osteuropa, Bonn 1998, s. 293-299.
  • Wczesnośredniowieczne grodzisko w Marcinkowicach, Acta Archaeologica Carpathica, 34, 1997-1998, s. 77-92 (współautor wraz z A. i B. Szybowiczami).
  • Besiedlungshinterland des frühmittelalterlichen Kraków, (w:) S. Moździoch (red.), Centrum i zaplecze we wczesnośredniowiecznej Europie Środkowej. Spotkania Bytomskie III, Wrocław 1999, s. 185-195.
  • Kontakty Wielkich Moraw z plemionami zamieszkującymi ziemie południowej Polski, (w:) A. Barciak (red.) Środkowoeuropejskie dziedzictwo cyrylo-metodiańskie, Katowice, 1999, s. 17-34.
  • Das frühmittelalterliches Kleinpolen im Lichte neuer dendrochronologischer Datierungen, (w:) Probleme der mitteleuropäischen Dendrochronologie und naturwissenschaftliche Beiträge zur Talaue der March, Internationale Tagungen in Mikul…ice V, Brno 1999, s. 85-95 (współautor).
  • Chronologia i periodyzacja wczesnego średniowiecza w Polsce - osiągnięcia i porażki, (w:) M. Kobusiewicz, S. Kurnatowski (red.), Archeologia i prahistoria polska w ostatnim półwieczu, Poznań 2000, s. 423-432.
  • Chronologia wczesnośredniowiecznego grodziska w Łapczycy koło Bochni, Acta Archaeologica Carpathica, 35, 1999-2000, s. 193-209.
  • Małopolska plemienna i wczesnopiastowska, (w:) Młynarska-Kaletynowa M. Małachowicz E. (red), Śląsk około roku 1000, Wrocław 2000, s. 199-226.
  • Frohmittelalterlicher Hortfund mit Eisengegenstanden von Kraków-Kurdwanów, Acta Archaeologica Carpathica, 36, s. 49-74 (współautor wraz z J. Rodak).

    Badania grodzisk plemiennych i wczesnopaństwowych z terenu Małopolski
    W ramach tego programu badawczego realizowane są wieloaspektowe studia nad wczesnośredniowiecznymi założeniami obronnymi z terenu Małopolski. W ich ramach zrealizowane zostały badania wykopaliskowe następujących grodzisk:
    - Naszacowice, pow. Nowy Sącz, grodzisko z VIII-XI w. (14 sezonów badawczych),
    - Podegrodzie "Zamczysko", pow. Nowy Sącz, grodzisko z XI-XII w. (1 sezon badawczy),
    - Zawada Lanckorońska, pow. Tarnów, grodzisko z IX-X w. (1 sezon badawczy),
    - Łapczyca, pow. Bochnia, grodzisko z IX-X w. (1 sezon badawczy).

    Główne zadania badawcze tego programu to:
    - zagadnienie początków budownictwa grodowego w dorzeczu górnej Wisły i funkcji najstarszych grodów - problem przyczyn upadku grodów plemiennych,
    - porównanie funkcji plemiennych i wczesnopaństwowych założeń obronnych.

    Rezultaty tych badań sa sukcesywnie publikowane na łamach czasopism naukowych (autorem artykułów jest J. Poleski). Do druku przygotowano pełną monografię grodziska w Naszacowicach (autorstwa J. Poleskiego). Do publikacji są przygotowywane monografie dwóch wczesnośredniowiecznych grodzisk w Podegrodziu koło Nowego Sącza (autorami opracowania są J. Poleski i R. Madyda-Legutko), grodziska w Zawadzie Lanckorońskiej (autorem jest J. Poleski) oraz praca na temat wczesnośredniowiecznych grodzisk nad Dunajcem (rozprawa habilitacyjna J. Poleskiego).


  •   Copyright © 2003 IAUJ